Ka libra për fëmijë që i mbajnë fëmijët të qetë për një orë. Dhe ka libra që u lënë diçka përtej orës, një figurë që i kthehet në mendje, një fjali që e ripërsërisin, një ndjesi që nuk e dinë ta emërtojnë, por e njohin. “Shtegu i Dritave Magjike” me librin e parë “Kodra e Kujtimeve” i Aldo Mustafës është nga këta të dytët, një rrëfim i ndërtuar me delikatesë, ku imagjinata nuk shërben si zbukurim, por si mënyrë për të kuptuar botën.

Në peizazhin e sotëm të letërsisë për fëmijë, gjithnjë e më të mbingarkuar nga ritme të shpejta, efekte vizuale dhe rrëfime që imitojnë logjikën e teknologjisë, shfaqja e një romani që zgjedh qetësinë, ndjeshmërinë dhe dialogun emocional është një akt i vetëdijshëm artistik.

Ky roman nuk ndërtohet mbi mekanizma klasikë argëtimi, por mbi një ide themelore që mungon shpesh në librat për fëmijë, emocionet nuk janë pengesë, por territor për t’u eksploruar. Frika, mungesa, malli, gëzimi, nostalgjia, të gjitha trajtohen si përvoja natyrore të rritjes, jo si diçka që duhet shmangur apo thjeshtuar. Teksti i jep fëmijës leje të ndiejë, pa e udhëzuar se çfarë duhet të ndiejë.

Ajo që e bën këtë vepër të veçantë në kontekstin e letërsisë shqipe për fëmijë është qëndrimi i saj etik dhe estetik. Autori nuk flet “nga lart”, nuk e moralizon lexuesin e vogël dhe nuk e udhëheq me mesazhe të gatshme. Përkundrazi, krijon një univers simbolik ku fëmija mund të hyjë i lirë, të lexojë sipas ritmit të vet dhe të ndërtojë kuptime personale. Ky është një roman që nuk i shpjegon emocionet, por i bën të prekshme.

Në një kohë kur fëmijët po rriten mes algoritmesh, klikimesh dhe reagimesh të shpejta, “Kodra e Kujtimeve” rikthen rëndësinë e përvojës së ngadaltë: leximi si akt intim, libri si hapësirë e sigurt dhe imagjinata si mjet për të përballuar realitetin. Nuk ka stimuj agresivë, as varësi nga ritmi i shpejtë narrativ.

Një tjetër vlerë thelbësore e romanit është potenciali i tij dialogjik. Ky nuk është një libër që mbyllet me faqen e fundit. Përkundrazi, është një libër që nxit pyetje:
Si ndihesh? Çfarë të kujtoi kjo faqe? A të ka ndodhur diçka e ngjashme?
Në këtë kuptim, romani funksionon si urë komunikimi mes fëmijës dhe prindit. Ai hap hapësira për biseda që zakonisht shtyhen, shmangen ose mbeten pa gjuhë.

Në panoramën e letërsisë shqiptare për fëmijë, “Shtegu i Dritave Magjike” qëndron si një vepër e veçantë, pothuajse unike në qasjen e saj emocionale. Nuk synon të jetë thjesht “i pëlqyeshëm”, por i dobishëm në kuptimin më të thellë, të ndihmojë fëmijën të ndërtojë një marrëdhënie të shëndetshme me botën e brendshme, përpara se ta zëvendësojë atë me zhurmë të jashtme.

Ndoshta kjo është arsyeja më e fortë për ta pasur në shtëpi, sepse “Shtegu i Dritave Magjike” nuk e trajton fëmijën si konsumator të një aventure, por si njeri të vogël me botë të madhe. E çon drejt magjisë, por e kthen te zemra dhe i thotë, pa zhurmë: “Ajo që ke dashur nuk humbet, për sa kohë ti e mban gjallë.”, një mesazh që dhe ne të rriturit e harrojmë shpesh!